Wstęp
Fundacja Beyeler to jedno z najważniejszych muzeów sztuki w Szwajcarii, które znajduje się w Riehen, nieopodal Bazylei. Od momentu swojego powstania w 1982 roku, muzeum stało się kluczowym punktem na mapie kulturalnej kraju. W swoich zbiorach gromadzi sztukę nowoczesną z XIX i XX wieku, a także dzieła klasycznego modernizmu. Dzięki starannie dobranej kolekcji oraz regularnie organizowanym wystawom czasowym, Fundacja Beyeler przyciąga licznych zwiedzających, co czyni ją najczęściej odwiedzanym muzeum sztuki w Szwajcarii. W artykule przyjrzymy się historii Fundacji, architekturze budynku oraz bogatej kolekcji dzieł sztuki.
Historia Fundacji Beyeler
Fundacja Beyeler została założona przez małżeństwo Hildy i Ernsta Beyelerów, którzy przez około 50 lat gromadzili unikalną kolekcję sztuki. Ich pasja do sztuki owocowała nie tylko zbieraniem dzieł, ale również ich publicznym udostępnieniem. Po raz pierwszy kolekcja została zaprezentowana w Muzeum Narodowym Centrum Sztuki Królowej Zofii w Madrycie w 1989 roku. To wydarzenie otworzyło nowy rozdział w historii zbiorów Beyelerów, które zaczęły być doceniane na międzynarodowej scenie artystycznej.
W pierwszych latach po założeniu fundacji Ernst Beyeler pełnił rolę jej dyrektora. Po jego odejściu, kierownictwo objął Christoph Vitali, a następnie Sam Keller od stycznia 2008 roku. Podczas ich kadencji Fundacja rozwijała swoje działania oraz organizowała wystawy, które przyciągały rzesze zwiedzających.
W 2015 roku Fundacja zainicjowała projekt „24 Przystanki”, który połączył dwa kraje i dwie instytucje kultury: Fondation Beyeler oraz Vitra Design Museum w Weil am Rhein. W ramach tego projektu stworzono ścieżkę rzeźbiarską o długości 5 kilometrów, na której umieszczono dwanaście prac rzeźbiarza Tobiasa Rehbergera. W czerwcu 2016 roku dodano kolejne dwanaście rzeźb, co sprawiło, że projekt stał się jeszcze bardziej atrakcyjny dla odwiedzających.
Budynek muzeum
Budynek Fundacji Beyeler został zaprojektowany przez znanego architekta Renzo Piano. Otwarcie muzeum miało miejsce 18 października 1997 roku w malowniczym parku Berowergut w Riehen. Charakterystyczną cechą budynku jest jego harmonijne wtopienie się w otoczenie — z widokiem na lasy i łąki doliny rzeki Wiese. Jego podłużna forma mierzy 127 metrów długości i została zaprojektowana tak, aby zminimalizować hałas z ruchliwej Baselstrasse poprzez zastosowanie ściany wyłożonej płytami porfirowymi.
W 1999 roku budynek został powiększony o dodatkową halę o długości dwunastu metrów, co pozwoliło na zwiększenie powierzchni wystawienniczej do 3800 metrów kwadratowych. Dzięki temu jedna trzecia tej przestrzeni może być przeznaczona na specjalne wystawy, które uzupełniają stałą kolekcję lub nawiązują z nią dialog.
W styczniu 2015 roku ogłoszono plany rozbudowy Fundacji o nowy obiekt znajdujący się w sąsiednim parku Iselin-Weber. W 2016 roku wybrano projekt szwajcarskich architektów Peter Zumthor & Partner, który przewiduje budowę trzech części: „Domu Sztuki” z dodatkowymi 1500 m² powierzchni wystawienniczej oraz częścią usługową i pawilonem eventowym planowanym na otwarcie w 2023 roku.
Kolekcja sztuki
Kolekcja Fundacji Beyeler liczy około 250 dzieł klasycznej sztuki nowoczesnej i współczesnej. Zbiór ten dokumentuje osobiste spojrzenie Hildy i Ernsta Beyelerów na sztukę XX wieku i obejmuje prace wielu znanych artystów. Wśród nich znajdują się takie nazwiska jak Edgar Degas, Paul Cézanne, Claude Monet, Henri Rousseau czy Vincent van Gogh. Dzieła te są zestawione z pracami innych twórców, takich jak Wassily Kandinsky, Henri Matisse czy Pablo Picasso.
Fundacja ma również unikalną prezentację twórczości Marka Rothko, która jest dostępna jedynie poza Stanami Zjednoczonymi. Kolekcja wyróżnia się także obecnością około 25 obiektów sztuki wytworzonej przez członków plemion z Afryki, Oceanii i Alaski, co sprawia, że prezentowane dzieła są niezwykle różnorodne i interesujące.
Dodatkowo muzeum organizuje różnorodne wystawy specjalne w ogrodzie otaczającym budynek. Niektóre z nich zdobyły ogromną popularność i uznanie publiczności. Przykładem może być opakowanie drzew przez Christo i Jeanne-Claude w latach 1998-1999 czy monumentalna rzeźba Maman Louise Bourgeois prezentowana w różnych miastach Szwajcarii oraz Fondation Beyeler z okazji setnych urodzin artystki.
Znaczenie Fundacji Beyeler
Fundacja Beyeler odgrywa istotną rolę w promowaniu sztuki nowoczesnej i współczesnej zarówno w Szwajcarii, jak i za granicą. Dzięki starannie dobranej kolekcji oraz systematycznie organizowanym wystawom przyczynia się do popularyzacji mniej znanych twórców oraz nurtów artystycznych. Muzeum stanowi także ważne miejsce spotkań dla miłośników sztuki oraz edukacji kulturalnej.
Liczba zwiedzających wskazuje na ogromne zainteresowanie Fundacją — w 2016 roku wyniosła ona aż 332000 osób. Taki sukces można przypisać nie tylko wysokiej jakości zbiorom, ale również przemyślanej koncepcji architektonicznej budynku oraz atrakcyjnym programom wystawienniczym.
Zakończenie
Fundacja Beyeler to miejsce wyjątkowe, które nie tylko gromadzi dzieła sztuki nowoczesnej i współczesnej, ale także angażuje społeczność lokalną oraz międzynarodową poprzez różnorodne projekty eduk
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).